Odobrena su otvaranja odeljenja sa malim brojem učenika na mađarskom nastavnom jeziku

Naš novinski članak možete pročitati i na mađarskom.

Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine održao je u petak u Subotici svoju 26. redovnu sednicu, sa ukupno 81 tačkom dnevnog reda. Ovaj organ je odlučivao o usvajanju više predloga koji se tiču obrazovnih i kulturnih ustanova vojvođanskih Mađara, usvojio je planove rada i finansijske planove za 2027. godinu ustanova čiji je suosnivač nacionalni savet, a pored toga je usvojio i više odluka u vezi sa izborom direktora i upravljanjem ustanova.

Kao jednu od najvažnijih odluka sednice, članovi saveta su usvojili otvaranja odeljenja na mađarskom nastavnom jeziku sa manje od 15 učenika u više od četrdeset osnovnih i srednjih škola u Vojvodini.

Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine održao je svoju 26. redovnu sednicu u Subotici, sa ukupno 81 tačkom dnevnog reda. Članovi saveta su uglavnom odlučivali o pitanjima iz oblasti obrazovanja, kulture i upravljanja  institucijama, a takođe su usvojili planove rada i finansija nekoliko ustanova za 2027. godinu.

Na svojoj sednici, članovi saveta su usvojili plan rada i finansijski plan Obrazovno-kulturne ustanove „Cnesa” iz Kanjiže za 2027. godinu. Karolj Šarnjai, direktor ove ustanove, obrazložio je da podneti plan obuhvata koordinisano delovanje kulturnih i obrazovnih aktivnosti, pa je predstavio najvažnije zadatke za predstojeći period.

– Obrazovno-kulturna ustanova „Cnesa” iz Kanjiže, kao što i sam naziv sugeriše, bavi se kulturom i obrazovanjem u dva naselja i tri objekta. Naš godišnji plan rada predviđa rezimiranje ovih aktivnosti i podršku njihovom koordinisanom delovanju. U podnetom planu nema posebno imenovanih programa, jer smatramo da je jedna od značajnih prednosti naše ustanove fleksibilnost. Trudimo se da organizujemo programe koji izazivaju interesovanje publike, a nadamo se da ćemo i u narednim godinama moći da održimo kvalitet i kvantitet koji su karakterisali i naš dosadašnji rad, rekao je Karolj Šarnjai.

Direktor je naglasio da će pored tradicionalnih kulturnih programa, ova ustanova nastaviti da obezbeđuje prostor za događaje civilnih organizacija, a nastaviće se i sa kursevima jezika, kao i se kursevima koji razvijaju digitalne kompetencije.

Na sednici je usvojen plan rada i finansijski plan Istorijskog arhiva Sente za 2027. godinu. Tibor Molnar, član nacionalnog saveta, koji je i zaposlen u arhivu, u svom govoru predstavio je najvažnije zadatke ove ustanove, a dotakao se i ključnih programa za narednu godinu.

– Njen zadatak je da prikuplja, čuva, obrađuje i stavlja na raspolaganje dokumenta od istorijske vrednosti. Njeno područje delovanja obuhvata pet opština duž reke Tise: Sentu, Kanjižu, Bečej, Adu i Srbobran, sa posebnim arhivskim odeljenjem koje posluje u Bečeju sa četiri zaposlena. Njene aktivnosti su u osnovi određene Zakonom o arhivskoj građi i arhivskoj delatnosti iz 2020. godine, a i program rada za 2027. godinu je pripremljen u tom duhu. Ovaj program obuhvata prijem, organizovanje i obradu arhivske građe, pružanje usluga istraživačima i klijentima, kao i ispunjavanje zahteva za dokumentima od državnih organa i uprava. Takođe će se nastaviti i sa radom arhivsko-pedagoških radionica, tokom kojih deca mogu da nauče nešto o radu arhiva i na zabavan način se mogu upoznati sa istorijom pismenosti, rekom Tisom i bitkom kod Sente 1697. godine, rekao je Tibor Molnar.

Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine je dao mišljenja i potvrdio odluke vezane za školske programe u više osnovnih i srednjih škola. Pored toga, usvojena je i odluka koja se odnosi na postupak izbora direktora u više vrtića, osnovnih škola, srednjih škola, visokoškolskih ustanova i učeničkih domova. Usvojena je i izmena članova školskih odbora i upravnih odbora u više ustanova.

Arpad Fremond, predsednik Nacionalnog saveta mađarske nacionalne manjine, u vezi sa izborom direktora Predškolske ustanove „Bambi” u Bačkoj Topoli, predstavio je ulogu ove ustanove i osvrnuo se na istorijat ovog vrtića, kao i na najvažnije karakteristike njegovog rada.

– Na teritoriji opštine Bačka Topola, Predškolska ustanova „Bambi” funkcioniše u 13 objekata, od kojih se četiri nalaze u Bačkoj Topoli, a devet u okolnim selima ove opštine. Ukupno za 752 dece je obezbeđen predškolski boravak u četrdeset vaspitnih grupa. Ova ustanova ima motivisano, kvalifikovano osoblje koje u svom vaspitno-obrazovnom radu pruža najprikladnije programe i sadržaje za decu, uz istovremeno nastojanje da stvori jedno inspirativno okruženje. Važno je da svako dete ima jednake šanse za razvoj i napredak. Veliki naglasak se stavlja i na saradnju sa roditeljima, uključujući njih, kao i članove zajednice i ustanove, u vaspitno-obrazovni rad, rekao je Arpad Fremond.

Jedna od najvažnijih tema sednice bila su i otvaranja odeljenja na mađarskom nastavnom jeziku sa malim brojem učenika. Savet je usvojio odluku Izvršnog odbora da se odeljenja na mađarskom nastavnom jeziku pokrenu sa manje od 15 učenika u više od četrdeset osnovnih i srednjih škola u Vojvodini. Date ustanove deluju u mnogim naseljima u Vojvodini, uključujući Suboticu, Sentu, Kanjižu, Bačku Topolu, Adu, Temerin, Novi Kneževac, Sombor, Zrenjanin, Bečej i Novi Sad. Adrian Lakatoš, predsednik odbora za službenu upotrebu jezika nacionalnog saveta, naglasio je da su podnete odluke od najveće važnosti za sve obuhvaćene zajednice.

– Na prvi pogled, ove odluke mogu izgledati kao pitanja tehničke prirode i organizacije obrazovnog rada. Međutim, u stvarnosti, iza svake odluke nalaze se deca, porodice, nastavnici i zajednice. Otvaranje odeljenja na mađarskom nastavnom jeziku sa malim brojem učenika ne znači samo puko odobrenje otvaranja jednog novog odeljenja, već i to da deca mogu početi ili nastaviti školovanje na svom maternjem jeziku, pa porodice nisu primorane da vode svoju decu u udaljenije naselje ili da se odreknu obrazovanja na mađarskom jeziku. U Dolinama samo dvoje dece kreće u prvi razred na mađarskom jeziku. Ovo dvoje dece može delovati kao mali broj pri statistici, ali mnogo znače toj zajednici, naglasio je Adrian Lakatoš.

Predsednik odbora je naglasio da odluke služe ne samo kontinuitetu osnovnog, već i srednjoškolskog obrazovanja na mađarskom nastavnom jeziku.

Pored toga, članovi nacionalnog saveta odobrili su planove za upis u više srednjih škola za prekvalifikaciju, dopunsko obrazovanje i specijalizaciju, a takođe su dali mišljenja i za preliminarne rang liste učeničkih domova u više srednjih škola.

Na dnevnom redu sednice bila je i izmena i dopuna finansijskog plana Studentskog centra Studentski dom „Evropa” u Novom Sadu za 2026. godinu. Tatjana Varju Potrebić, članica izvršnog odbora Nacionalnog saveta mađarske nacionalne manjine zadužena za obrazovanje, objasnila je da je izmena finansijskog plana Studentskog doma „Evropa” bila neophodna zbog sredstava koja su dodeljena od strane Autonomne pokrajine Vojvodine za hitne radove na održavanju.

– Za Studentski dom „Evropa” obezbeđena su sredstva u iznosi od oko 20 miliona dinara od Autonomne pokrajine Vojvodine za pokrivanje hitnih radova na održavanju. Studentski dom „Evropa” je ključna ustanova visokog obrazovanja vojvođanskih Mađara, koja igra značajnu ulogu u smeštaju studenata mađarske nacionalne pripadnosti, kao i pri podršci društvenom životu zajednice. Izmena finansijskog plana služi nesmetanom radu ove ustanove i odgovarajućem obavljanju njenih zadataka, objasnila je Tatjana Varju Potrebić.

Na kraju sednice, savet je usvojio odluku o promeni članova upravnog odbora Istorijskog arhiva Sente, razmatrao je konkurs za dodelu sredstava u kulturi u Srbobranu, podneo predlog za imenovanje člana opštinskog saveta za međunacionalne odnose za Sečanj i dao mišljenje za predloge u vezi sa nazivima ulica u Zrenjaninu. Sledeća sednica je zakazana za septembar.