Naš novinski članak možete pročitati i na mađarskom jeziku.
Arpad Fremond, predsednik Nacionalnog saveta mađarske nacionalne manjine, odgovorio je otvorenim pismom na pismo primljeno od koordinacionog tela organizacije Vojvođanski mađarski novi početak, u kojem su zamolili nacionalni savet da hitno preispita rad medija na mađarskom jeziku kod kojih je osnivač pre predstojećih izbora za Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine.
Arpad Fremond je u svojoj objavi na Fejsbuku naglasio da je očuvanje i osnaživanje javnog informisanja na maternjem jeziku vojvođanskih Mađara zajednička odgovornost, ali je istovremeno istakao da imenovanje glavnih urednika i formiranje uređivačke politike ne spadaju neposredno u nadležnost nacionalnog saveta, a Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine se ne meša u svakodnevni rad redakcija. Kako je naveo, u ime osnivača, proteklih nedelja je zamolio rukovodioce medija da obezbede još više prostora i otvorenost za različita mišljenja, dok je on i dalje ostaje otvoren za sve konstruktivne diskusije.
U celosti objavljujemo pismo odgovora predsednika Nacionalnog saveta mađarske nacionalne manjine.
Poštovano Koordinaciono telo Vojvođanskog mađarskog novog početka!
Obezbeđivanje javnog informisanja vojvođanskih Mađara na maternjem jeziku je stečeno pravo i dužnost je svih nas da ga očuvamo. Pravni okvir za to utvrđen je ustavom, zakonom o zaštiti prava i sloboda nacionalnih manjina, zakonom o nacionalnim savetima nacionalnih manjina, kao i zakonom o javnom informisanju i medijima.
Očekivanje izraženo u vašem saopštenju upućenom meni, primljenom mejlom 29. aprila 2026. godine, u kojem smatrate da je neophodno da Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine „na svojoj sledećoj sednici na suštinski i konsekventan način proceni uređivačku praksu medija kod kojih je osnivač i donese odluku o privremenom – u trajanju od šest meseci – obnavljanju funkcija glavnih urednika, imenovanjem delegiranih rukovodilaca koji mogu da obezbede autentično i nepristrasno javno informisanje”, ne može se ispuniti po zakonu.
Želeo bih da podsetim Koordinaciono telo da je u septembru 2025. godine došlo do generacijske smene u medijima kojima je osnivač ili suosnivač nacionalni savet. U redakcije dnevnog lista „Mađar so” i nedeljnika „Het nap” imenovani su novi glavni urednici, a u RTV Panon je imenovan novi direktor. Rukovodioci su izabrani na osnovu otvorenog konkursa. Na ove rukovodeće pozicije mogao je da se prijavi svako.
Nismo u mogućnosti da udovoljimo vašem zahtevu za zamenu rukovodilaca redakcija, jer to ne spada u nadležnost Nacionalnog saveta mađarske nacionalne manjine. Čitav proces izbora glavnog urednika, uključujući i imenovanje glavnog urednika, spada u nadležnost upravnih odbora. Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine ima ulogu pri usvajanju tokom ovog postupka. Po mom mišljenju, novi glavni urednici koji pripadaju mladoj generaciji su profesionalno pripremljeni i iskusni su, priznati novinari.
U vašem saopštenju nije tačna tvrdnja da „Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine još uvek nije ispunio svoju zakonsku obavezu da internim aktom obezbedi da uređivačka politika medija kod kojih je u statusu osnivača zaista bude nezavisna”. Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine se ne meša u uređivačku politiku redakcija. Odnos između osnivača i medijskih kuća regulisan je osnivačkim aktom. U slučaju dnevnog lista „Mađar so” i nedeljnika „Het nap”, posvetili smo poseban članak regulisanju nadležnosti osnivača, čija je suština da osnivač delegira svoju nadležnost upravnom odboru. Međutim, ni ovaj odbor se ne bavi uređivačkom politikom, koja u svakom slučaju spada u nadležnost glavnog urednika.
Želeo bih da vas podsetim da je Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine usvojio etički kodeks novinara 14. novembra 2025. godine, na svojoj 21. redovnoj sednici. Ovaj etički kodeks je sistem interne kontrole koji definiše zajedničke profesionalne i etičke principe za one koji rade u medijima i pruža smernice za autentično, objektivno javno informisanje. Etički kodeks koji je izradio i usvojio nacionalni savet poslat je redakcijama kao model kako bi, ako smatraju da je prikladno, mogle da razviju sopstveni etički kodeks na osnovu njega.
U interesu pronalaženja rešenja za prevazilaženje podela i tenzija koje se ovih dana pojavljuju u javnosti, kao predstatvnik osnivača, proteklih nedelja sam inicirao nekoliko sastanaka sa glavnim urednicima medija i rukovodiocima medijskih kuća kod kojih je u statusu osnivača nacionalni savet. Zamolio sam ih da budu još otvoreniji u narednom periodu, jer je u interesu mađarske zajednice u Vojvodini i svih nas da različita mišljenja nađu svoje mesto u našim medijima i da niko ne oseća da mu nije zagarantovano prisustvo u mađarskim manjinskim medijima u Vojvodini. Verujem da će, uz poštovanje profesionalnih i etičkih pravila novinarstva, dijalog i debate pružiti priliku svima da podele svoje stavove sa zajednicom.
U interesu dijaloga, stojim vam na raspolaganju, bilo da se radi o pitanjima vezanim za medije ili drugim pitanjima vezanim za rad Nacionalnog saveta mađarska nacionalne manjine.
